Στη συνέντευξη που παραχώρησε ο πολιτικός αναλυτής κ. Γιάννος Χαραλαμπίδης στον τηλεοπτικό σταθμό SIGMALIVE στις 13 Οκτωβρίου, αναλύθηκαν οι τελευταίες εξελίξεις στο Κυπριακό, με επίκεντρο την άτυπη τριμερή διάσκεψη στη Νέα Υόρκη. Όπως τόνισε ο κ. Χαραλαμπίδης, η συνάντηση αυτή κινδυνεύει να γίνει άλλη μια διπλωματική κίνηση χωρίς ουσιαστική πρόοδο, καθώς οι θέσεις των δύο πλευρών παραμένουν ασύμβατες και επικρατεί αβεβαιότητα ως προς την ατζέντα της συζήτησης.
Το Άτυπο Δείπνο και η Παγίδα της Τουρκίας
Ο αναλυτής επεσήμανε ότι η τουρκική πλευρά επιμένει στην πρόταση της “ισότιμης κυριαρχίας”, η οποία δεν είναι απλώς θέση του ηγέτη των Τουρκοκυπρίων, κ. Τατάρ, αλλά αποτελεί επίσημη πολιτική τουρκικού κράτους. Αυτό το σημείο αποτελεί βασική διαφορά μεταξύ των δύο πλευρών, καθώς η Κυπριακή Δημοκρατία απορρίπτει την ιδέα της ισότιμης κυριαρχίας και την πρόταση για δύο κράτη.
Ο κ. Χαραλαμπίδης υπενθύμισε ότι η βάση για οποιαδήποτε λύση θα πρέπει να στηριχθεί στα ψηφίσματα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ), τα οποία αναγνωρίζουν την εδαφική ακεραιότητα και την πολιτειακή κυριαρχία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ωστόσο, ανέφερε ότι η πολιτική ηγεσία της Κύπρου έχει απομακρυνθεί από αυτά τα ψηφίσματα, γεγονός που παγιδεύει τη Λευκωσία σε διχοτομικές λύσεις που προωθεί η Τουρκία.
Η Στρατηγική της Τουρκίας και ο Ρόλος της Κυπριακής Κυβέρνησης
Σύμφωνα με τον κ. Χαραλαμπίδη, η τουρκική πλευρά ενδέχεται να πιέσει για την αναγνώριση δύο ισότιμων κρατών, με την Κυπριακή Δημοκρατία να βγαίνει από τον ΟΗΕ και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτή η πρόταση παραπέμπει σε συνομοσπονδιακή λύση, όπου τα δύο συνιστώντα κράτη θα έχουν κυριαρχικά δικαιώματα.
Ο κίνδυνος για την Κυπριακή πλευρά, όπως υπογραμμίζει ο αναλυτής, είναι ότι η αποδοχή αυτών των όρων θα οδηγήσει σε απόλυτο διαχωρισμό, ενώ οι Ελληνοκύπριοι πρόσφυγες δεν θα μπορέσουν να δικαιωθούν μέσα από τα τουρκοκυπριακά δικαστήρια που θα έχουν κυριαρχία. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «θα μας δικάζουν οι Τουρκοκύπριοι, και αν δεν βρούμε το δίκιο μας, θα καταφεύγουμε σε ένα ομοσπονδιακό δικαστήριο με ξένο διαιτητή».
Εναλλακτικές Λύσεις και Οδικοί Χάρτες
Ο κ. Χαραλαμπίδης τονίζει ότι υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις που θα μπορούσε να προωθήσει η Κυπριακή Δημοκρατία, όπως η επίκληση του ψηφίσματος 360 του ΟΗΕ και η επαναβεβαίωση ότι εκπροσωπεί την Κυπριακή Δημοκρατία ως ενιαίο κράτος. Με αυτό τον τρόπο, θα μπορούσε να ασκηθεί πίεση στην Τουρκία να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία και όχι το ψευδοκράτος.
Σημειώνεται ότι η Τουρκία έχει υποχρέωση να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία προκειμένου να προχωρήσει η ενταξιακή της διαδικασία στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αν η Κύπρος αποδεχθεί τα δύο συνιστώντα κράτη, αυτό θα σημάνει την έξοδό της από την Ε.Ε. και την πλήρη κατάρρευση του διεθνούς συστήματος.
Η Κυπριακή Δημοκρατία σε Σταυροδρόμι: Προκλήσεις και Στρατηγικές στην Άτυπη Τριμερή Διάσκεψη
Η συνέντευξη του κ. Χαραλαμπίδη καταδεικνύει ότι οι προκλήσεις για την Κυπριακή Δημοκρατία είναι μεγάλες. Η άτυπη τριμερής διάσκεψη μπορεί να μην αποφέρει ουσιαστική πρόοδο, εάν η κυπριακή πλευρά δεν αντιτάξει μια δυναμική στρατηγική, στηριζόμενη στις διεθνείς αρχές και στο κεκτημένο της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η αποδοχή οποιασδήποτε λύσης που θα παραβιάζει την ενότητα και την κυριαρχία της Κυπριακής Δημοκρατίας αποτελεί παγίδα για την ειρηνική διευθέτηση του Κυπριακού.